HAFTALIK EKONOMİ ANALİZİ(13-19 TEMMUZ 2020)

HAFTALIK EKONOMİ ANALİZİ(13-19 TEMMUZ 2020)

HAFTALIK EKONOMİ ANALİZİ

A+A-

 

Bu çalışma, 13 Temmuz 2020 ile başlayan haftanın makroekonomik analizini yapmak ve Türkiye’yiilgilendiren bazı politik ve ekonomik verileri değerlendirerek öngörülerde bulunmak amacı ile hazırlanmıştır.

A-) Geçen Haftaya Bakış: Yurt dışı piyasalar Covid-19 vakalarının yüksek seyrinin devamına rağmen açıklanan ekonomik verilerinin "V Şekli" toparlanmaya işaret etmesi ve virüse karşı yapılan aşı çalışmalarında bazı olumlu sonuçların açıklanması ile geçtiğimiz haftayı yükselişle kapattı.

Covid-19 vakalarının özellikle ABD'de yüksek seyrini koruması hem yetkilileri hem piyasa katılımcılarını tedirgin etmeye devam ediyor.Bununla birlikte son iki haftada gelen ekonomi verileri ise piyasalarda toparlanmaya yönelik umut verdi. Avrupa'da PMI rakamları (Satın Alma Müdürleri Endeksi) beklentilerin üstünde açıklanırken özellikle Fransa'daki PMI rakamlarının genişlemeyi işaret eden 50 seviyesinin üstünde açıklanması dikkatleri üstüne çekti. 

Öte yandan geçtiğimiz hafta gözler İngiltere'nin virüs pandemisinin ekonomiye olan etkilerini düzeltmek için açıkladığı 5 Milyar Sterlin tutarındaki altyapı paketinde oldu. Paketin konut, yol, hastane inşaatı ve diğer altyapı harcamaları için kullanılacağı açıklandı.

Çin'de açıklanan PMI rakamları da hem beklentileri hem de genişlemeyi işaret eden 50 seviyesini tekrar aştı. 

Bunun yanı sıra, Uluslararası Sermaye Fonu (IIF)tarafından açıklanan sermaye akımları verisine göre Mayıs'ta Gelişmekte Olan Ülkelere 3.5 milyar USD giriş olurken Haziran'da bu rakam 32.1 milyar USD oldu.

Kıymetli madenler piyasasında ise geçen hafta 1.817 USD seviyesini test eden ons altın, son yedi yılın en yüksek seviyesini görmüş oldu.

Yurt içinde ise ülke risk primi (CDS) geçtiğimiz hafta 13 baz puan artarak haftayı 477 baz puan seviyesinde kapattı.  

Trump: “Çin ile Yeni Ticaret Anlaşması Yapmayacağız”: ABD Başkanı Trump: sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada "Çin ile Faz-2 anlaşmasını düşünmüyorum." Dedi. Trump: “ABD ile Çin arasındaki ilişkiler ciddi hasar almıştır. Vebayı (Covid-19) durdurabilirlerdi ama yapmadılar." değerlendirmesinde bulundu. 

Trump, gündeminde Çin ile bir ticaret anlaşmasından daha çok şey olduğunu vurguladı. 

ABD Başkanı Donald Trump ile Çin Devlet Başkan Yardımcısı Liu He, 15 Ocak'ta Beyaz Saray'da düzenlenen törenle ABD-Çin birinci faz ticaret anlaşmasına imza atmıştı. 

ABD- Fransa İlişkileri Geriliyor: Fransa'nın yeni uygulamaya koyduğu “Dijital Hizmet Vergisi” neABD'den Misilleme geldi. 

ABD Ticaret Temsilciliği Ofisi, Fransa'nın bazı Amerikalı teknoloji firmalarına getirdiği dijital hizmet vergisine karşılık olarak yaklaşık 1,3 milyar dolar değerindeki Fransız ürünlerine yüzde 25 gümrük vergisi uygulayacağını duyurdu.

Ofisin konuya ilişkin yayımladığı tebliğde, Fransa'nın hayata geçirdiği dijital hizmet vergisinin "ayrımcı" bir uygulama olduğu ve ABD ticaretini kısıtladığı ifade edildi.

Buna karşılık, söz konusu gümrük tarifesinin 6 Ocak 2021'de yürürlüğe gireceği bildirildi.

Tebliğde, kozmetik ve el çantaları gibi ürünlerin de söz konusu tarifeye tabi olacağı kaydedildi.

Fransa'daki vergiden etkilenen şirketler arasında Google, Facebook, Apple ve Amazon gibi teknoloji firmaları da yer alıyor.

ABD, Fransa'nın getirdiği söz konusu verginin uluslararası vergilendirme politikalarıyla uyumsuz olduğunu savunmuş ve ABD şirketlerine haksız vergi getirdiği gerekçesiyle soruşturma başlatmıştı.

AB Komisyonu Kurtarma Fonu Önerisi Yaptı: Önümüzdeki hafta AB üyesi ülke liderlerinin bir araya gelerek pandeminin etkileri ile mücadele konusunu yeniden masaya yatıracakları toplantı öncesinde AB Komisyonu “Kurtarma Fonu” oluşturulması önerisi yaptı.

Avrupa Birliği (AB) Konseyi Başkanı Charles Michel, AB'nin uzun dönem bütçesinin 1 trilyon 74 milyar Euro olmasını ve 750 milyar Euro tutarındaekonomik kurtarma fonu kurulmasını teklif etti.

AB Komisyonu'nun bütçe ve kurtarma paketi hakkında daha önce farklı teklif sunduğunu anımsatan Michel, AB üyesi bazı ülkelerin söz konusu paketin içeriğe karşı çıktığını vurguladı.

Michel, AB üyesi ülke liderleriyle yoğun biçimde görüşmelerde bulunduğunu belirterek, "Bu teklif, üye ülkeler arasında dengeli bir uzlaşı sağlamayı amaçlıyor." dedi.

Kurtarma fonunun 250 milyar Euro’sunun kredi ve 500 milyar Eurosu’nun hibe olduğuna dikkati çeken Michel, "Kurtarma fonundaki kredi ve hibeler zor ve hassas konular. Burada 27 ülkenin oy birliğini sağlamak çok karmaşık bir süreç." ifadelerini kullandı.

Yorum: Daha önceki raporlarda AB’nin ekonomi devi Almanya’nın bu fonun kurulmasını istediğine ve eninde sonunda kurulmasını sağlayacağına ilişkin görüş belirtmiştim. AB’nin yürütme organının yani bir nevi Başbakanı konumundaki Michel’in bahse konu fon oluşturma önerisinin ardındaki güç de Almanya’dır. Anılan fonun kurulması ile Euro küresel çapta değer kazanacak ve AB üyesi ülkelerde ekonomik olarak bir rahatlama sağlanacaktır. Böyle bir durumda özellikle de Ayasofya Camii darbesinin de etkisiyle Yunanistan ve GKRY’nin ülkemize yönelik küstah tavırlarının artabileceği düşünülmektedir.

Hafter’e Altın Soruşturması: Libya hükümeti ve ABD, eş zamanlı olarak darbeci cunta lideri Hafter ile Venezuela arasındaki “Altın” ticaretine yönelik soruşturma başlattı. Soruşturma sonucunda yasadışı altın ticareti belgelenirse konu uluslararası   yargıya taşınacak.

Libya İçişleri Bakanı Fethi Başağa da geçtiğimiz mayıs ayında ülkenin doğusundaki gayrimeşru silahlı güçlerin darbeci lideri Hafter'e bağlı yatırım komisyonunun Suriye'deki Esed rejimiyle uyuşturucu ticareti yürüttüğünü ileri sürmüştü.

Öte yandan BM'nin Ocak 2020 tarihli raporunda, ülkenin doğusundaki Hafter'in kontrolündeki Bingazi kentinde yasa dışı aktivitelerin arttığına işaret edilerek, silah ve uyuşturucu ticaretinin hız kazandığı kaydedilmişti.

Yorum: ABD Hükümetinin halen ailesini barındırdığı ve yakın zamana kadar da desteklediği darbeci Hafter için çok önemli bir kırılma noktası niteliğinde olan bu soruşturma, Libya hükümeti ile ABD arasındaki yakınlaşmayı artıracaktır. Öte yandan ABD’nin söz konusu soruşturma ile Venezuela lideri Maduro’yu da hedef alarak ona yönelik müdahalesinis uluslararasıalanda meşruiyet kazandırmayı hedeflediği değerlendirilmektedir.

ABD’de İşsizlik Maaşı Başvuruları Belli Oldu:ABD'de ilk kez işsizlik maaşı başvurusunda bulunanların sayısı, 4 Temmuz ile biten haftada 1 milyon 314 bine gerileyerek beklentilerin altında bir seyir izledi.

ABD Çalışma Bakanlığı, haftalık işsizlik maaşı başvurularına ilişkin verileri açıkladı. Buna göre, ülkede ilk kez işsizlik maaşı talebinde bulunanların sayısı, 4 Temmuz ile biten haftada önceki haftaya kıyasla 99 bin azalarak 1 milyon 314 bine düştü.

Ekonomik faaliyetin normalleşmeye başlamasıyla önceki haftalara göre düşüşünü sürdüren veriye ilişkin piyasa beklentisi, geçen hafta 1 milyon 375 bin seviyesinde gerçekleşmesi yönündeydi.

Libya’da Petrol Üretimi Yeniden Başlıyor: Libya Ulusal Petrol Kurumu (NOC), altı aydır ara verilen petrol üretimi ve ihracatına yeniden başlandığını duyurdu. Altyapının zarar görmesi nedeniyle petrol üretiminin eski seviyeye çıkmasının zaman alacağı belirtildi.

Uluslararası anlaşmalar uyarınca Libya petrolünü ihraç etme yetkisi Birleşmiş Milletlerin meşru hükümet olarak tanıdığı UMH’da bulunuyor. Petrol sadece NOC üzerinden ihraç edilebiliyor ve gelirlerinin yine Trablus merkezli Libya Merkez Bankasına yatırılması gerekiyor.

ABD’de Sondaj Kuyuları Azalıyor: ABD'nin, petrol endüstrisinin görünümü ve kısa dönem ham petrol üretimine ilişkin gösterge kabul edilen “petrol sondaj kulesi sayısı” bu hafta 4 adet azaldı. Böylece ülkedeki petrol sondaj kulesi sayısı 17 hafta üst üste düşüş göstermiş ve toplam 502 adet azalmış oldu.

Petrol sahası hizmeti şirketi Baker Hughes'unyayımladığı haftalık verilere göre, ABD'deki petrol sondaj kulesi sayısı 4-10 Temmuz haftasında bir önceki haftaya göre 4 adet azalarak 181'e geriledi..

Uluslararası Enerji ajansından Covid-19 Uyarısı:Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), 2020 petrol talebi görünümü yükseltirken COVID-19'un oluşturduğu risklere karşı uyarıda bulundu.

IEA, petrol üretim tahminini 400 bin varil artırarak günlük 92,1 milyon varile yükseltti.

IEA, "Petrol piyasaları şüphesiz iyileşme gösterse deartan virüs vakaları salgının hala kontrol altına alınmadığını ve piyasa görünümünün neredeyse kesin bir şekilde aşağı yönlü riskli olduğunu hatırlatıyor" açıklamasında bulundu.

IEA’ya göre pek çok ülkede esnetilen ekonomik tecrit önlemleri Mayıs, Haziran ve Temmuz'da petrol teslimatlarında güçlü bir iyileşme olmasına neden oldu.

Ancak 2020'de petrol arıtım faaliyetleri IEA'nın geçen ayki beklentisine kıyasla daha fazla düşüş kaydetmeye ve 2021'de de beklenenden daha az büyümeye hazırlanıyor.

TCMB: “Ekonomide Toparlanma İşaretleri Var”: Merkez Bankası, telekonferans yöntemiyle yatırımcı toplantısı gerçekleştirdi. Toplantıda pandemi döneminde Türkiye ekonomisinin performansı ve beklentiler ele alındı. Yapılan açıklamalarda ekonomide toparlanma sinyallerinin olduğunu belirtildi.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası toplantısından öne çıkanlar şöyle:

*Ekonomide toparlanma sinyali var.

*İhracatın öngörülenden daha güçlü bir şekilde toparlanması bekleniyor.

*Pandemi süreci ile ilgili olarak birim maliyetlerdeki artışlar çekirdek enflasyon trendinde bir artışa yol açsa da 2. yarısında normalleşme süreci ile birlikte bu durum kalıcı olmayacak.

Türkiye’nin İstihdam Rakamları Belli Oldu: Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) açıkladığı işsizlik rakamlarına göre işsizlik Nisan ayında geçen yılın aynı dönemine göre 0,2 puan azalarak yüzde 12,8'e inerken, tarım-dışı işsizlik yüzde 14,9'a geriledi.

İşsiz sayısı bir önceki döneme göre 76 bin kişi artarak 4 milyon 80 bin kişi olarak gerçekleşti. Mevsim etkisinden arındırılmış istihdam oranı bir önceki döneme göre 1,6 puan azalarak yüzde 41,0 oldu İşgücüne katılan sayısı da 893 bin kişi azalarak 29 milyon 620 bin kişi olarak tahmin edildi.

 

BBDK Bankalara Ceza Kesti: BDDK, Bireysel ve ticari müşteriler tarafından kuruma gelen şikayetler üzere 7 bankaya toplam 204.651 bin TL idari para cezası uyguladığını duyurdu. 

Bahse konu ceza kararı, piyasalarda tedirginliğe yol açtı, yabancı borsalar pozitif bir seyir izlerken BİST 100 haftayı negatif -düşüşle- kapattı.

Döviz ve Yabancı Yatırımcıların Geçen Hafta Türkiye Piyasalarındaki İşlemleri:

TCMB tarafından haftalık olarak yayınlanan verilere göre, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası toplam rezervleri geçen hafta 1 milyar 193 milyon dolar artarak 92 milyar 220 milyon dolara yükseldi.

Öte yandan yurtdışı yerleşik kişiler 26 Haziran-3 Temmuz haftasında reel olarak 94,5 Milyon Dolar hisse senedi satarken 21,4 Milyon Dolar repo dahil Devlet İç Borçlanma Senedi (DİBS) aldı. Bu dönem içerisinde 2 yıllık gösterge tahvil faizi ise 44 baz puan artış sağladı. 

 

Hisse senedi piyasasında yabancıların payı 3 Temmuz itibariyle %50,4 olurken önceki haftada da bu oran %51,6 seviyesindeydi. 2019 yılı kapanışında %60,9 olan yabancı payı 1 sene öncesinde ise %65,5’ti.

 

Bunun yanı sıra, bu hafta ülkemizi ilgilendiren önemli ekonomik paritelerin izleyecekleri yön şu şekilde tahmin edilmektedir:

• Dolar Endeksi (DXY): Dolar Endeksi haftalardır izlediği yatay hareketi sonlandırarak net bir geri çekilme hareketi yaşamış ve haftayı 96’lı seviyelerin ortasında sonuçlandırmıştır. Önümüzdeki hafta da bu hareketine devam etmesi muhtemeldir. Bu durumda, ilk karşılaşacağı destek seviyesi, 95.00 olup, buranın da kırılması ile teknik açıdan oldukça kritik bir seviye olan 94,21’e kadar inebilmesi mümkün görülmektedir. Fakat eğer özellikle Covid-19 bazlı endişelerin artması durumunda yeniden yukarı yönlü hareket izlerse, direnç seviyeleri, 97,28 – 97,91 bölgesi olacaktır. Bu bölgenin aşılması halinde de yeniden 98-101 bandına girmiş olacaktır ve 98,27 seviyesine kadar alan söz konusudur.

• EUR/USD: DXY ile ters korelasyon yaşayan ve dolayısıyla ABD Dolarındaki düşüşten pozitifolarak etkilenen parite, haftayı yükselişle sonlandırmıştır. Önümüzdeki hafta da yukarı yönlü hareketine devam etme potansiyeli vardır. Bu durumda karşılaşacağı ilk direnç seviyesi, 200’lük hareketli ortalama seviyesi olan 1,1335’tir. Bu seviyeyi aşan en az iki günlük kapanışlar yapması durumunda paritenin artık kısa vadeli yükseliş trendine girdiğini ve 1,15 seviyesine kadar gidebileceğini söylemek mümkün olabilecektir. Fakat özelikle küresel piyasalardaki risk iştahının zayıflaması halinde paritenin yönünü yeniden aşağıya çevirmesi de söz konusu olabilir. Bu takdirde, destek seviyeleri, 1,1050 – 1,1023 bölgesi olacaktır. Bu bölgenin altında 1,09,00 desteği vardır. Bu seviyenin de kırılması durumunda 1,0782’ye kadar geri çekilme yaşayabilmesi söz konusu olabilecektir.  

• Brent: Brent Petrol de haftayı hafif bir yükseliş ile 45 Doların biraz altında kapatmıştır. Yukarı yönlü gitme ivmesi vardır. Bu durumda direnç seviyeleri, 45 ve 47 Dolardır. Önümüzdeki hafta bu seviyenin aşılması beklenmemekle birlikte şayet aşılır ise 50,00 seviyesine kadar alan bulunmaktadır. Geri çekilmelerde ise, 41 ve 38,69 seviyeleri önemli destek bölgesidir.

• Ons Altın: Haftayı rekor seviyede bir yukarı ivmelenme ile kapatmıştır. Halen güçlü bir yukarı istek potansiyeli mevcuttur. 1803 Dolar seviyesinin aşılması ile 1820,00 seviyesine gidebilecektir. Buranın da aşılması durumunda direnç seviyesi, 1860 Dolardır. Geri çekilmelerde ise, 1785 – 1760 bölgesi, karşılaşacağı ilk destek seviyeleridir. Burası kırılırsa 1745 Dolar seviyesine kadar gerilemesi, bir düzeltme hareketi olarak yorumlanabilir. Ancak bu bölgenin de aşağı yönlü kırılarak bu şekilde günlük kapanışlar gelmesi halinde trendin değiştiğini söylemek söz konusu olabilecektir.

Önceki ve Sonraki Haberler

HABERE YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.