HAFTALIK EKONOMİK ANALİZ(18-24 MAYIS 2020)

HAFTALIK EKONOMİK ANALİZ(18-24 MAYIS 2020)

HAFTALIK EKONOMİK ANALİZ(18-24 MAYIS 2020)

A+A-

 

Bu çalışma, 18 Mayıs 2020 ile başlayan haftanın makroekonomik analizini yapmak ve Türkiye’yiilgilendiren bazı ekonomik verileri değerlendirmek amacı ile hazırlanmıştır.

Geçen Haftaya Bakış: Mart ayı ortasından itibaren küresel piyasalarda fiyatlanan virüs salgınında ülkeler kademeli olarak kontrollü genişleyici adımlar atmaya başladılar. Salgının devam etmesine karşın ekonomik faaliyetlerin de sürmesi gerektiği düşüncesiyle kontrollü gevşeme uygulamalarına geçiliyor.

 

Piyasalar, 9 Mart’ta petrol fiyatlarındaki sert düşüş ile başlayan satışları büyük oranda geri aldı ve bu süreçte hem hükümetlerin hem de merkez bankaların attığı adımlar da fiyatlandığı için yükseliş hareketi halen sürüyor. 

Öte yandan piyasalardaki korkuyu ölçen ve Mart ayı ortasında 83,0 seviyesine çıkarak 2008 krizi sonrası en yüksek seviyeyi gören VIX Endeksi de 30,0 seviyesini test etti, 35 seviyesinin altında seyrediyor. Geçtiğimiz hafta piyasalar iyimserdi ancak risk iştahının bir önceki haftaya göre düştüğü gözlemlendi. Zira virüs ile ilgili aşı veya ilacın bulunamamış olması, özellikle Rusya başta olmak üzere Asya’da bazı ülkelerde virüs vakalarında artış kaydedilmesi, ikinci dalga endişesinin piyasalarda yayılmasına neden oluyor. Bunun yanı sıra, birçok ülkedeki yarı kapalı ekonomilerden gelen olumsuz veriler de yakın gelecek için önemli ölçüde risk teşkil ediyor. Tüm bu riskler varken bir de ABD ve Çin arasındaki ticaret savaşlarında sular yeniden ısındı. Piyasaları yaklaşık 2 yıl meşgul eden ve Ocak ayında 1. Faz anlaşmaya gidilen ticaret savaşlarında ABD Başkanı Trump, “Anlaşmayabilirim” diyerek süreci yeniden gündeme taşıdı. Bunlara ilaveten geçen hafta FED ’in eksi faiz uygulayabileceğinin fiyatlanması ile piyasalarda yaşanan yükseliş Başkan Powel’dan gelen “Düşünmüyoruz” açıklaması ile azaldı.

Yurt içinde ise geçen haftanın ana gündem maddesi hiç kuşkusuz TCMB’nin yapacağı swap anlaşması oldu. FED ile swap anlaşmasına dair bir gelişme olmamasına ve AB Merkez Bankası –ECB-tarafından da negatif ifadeler gelmesine karşın İngiltere, Katar, Çin ve Japonya ile swap anlaşmasına gidileceğine ilişkin ABD basınında çıkan haberler TL’yi desteklemeye yetti ve bir önceki hafta dolar karşısında rekor düşük seviyeye gerileyen TL, geçenhafta en iyi performansı gösteren gelişen ülke parası oldu. 

Fiyat hareketlerine bakıldığında geçen hafta Dolar Endeksi –DXY- haftayı 100,0 seviyesinin birazüzerinde tamamlarken Ons Altın ise 7 yılın zirvesini aşma yolunda önemli mesafe kat etti.

Geçtiğimiz hafta küresel borsa hisse senetlerinde Mart ayındaki büyük düşüşten beri görülen ralli, salgında ikinci dalga endişesiyle yükselişleri frenlendi.

Öte yandan, geçen hafta Euro Bölgesi hükümetleri 540 milyar Euro büyüklüğündeki kurtarma planının ilk parçasına nihai onayı verdiler

ABD Merkez Bankası FED, aralarında bizim borsamız BİST ‘in de bulunduğu bazı borsalardan “ Borsa Yatırım Fonu-ETF-“ aracılığıyla hisse almaya başladı.

AB Komisyonu da FED’i takip ederek üye ülkelerdevirüs salgının ağır zarar verdiği şirketlerden hisse alma izni verdi.

Küresel ekonomiye büyük hasar veren virüs salgınının ülkeler bazındaki hasarı da değişiyor. İlk çeyrekte %3,8 daralan Euro Bölgesi ekonomisinin lokomotifi olan Almanya ise %2,2 daralarak son 10 yılın en sert düşünü yaşadı. 2. çeyrek daralmanın ise daha yüksek olması bekleniyor, çünkü Mart ayı sonuna doğru sıkılaşan tedbirler Nisan ayının tamamında uygulandı. Kapalı kalan ekonominin maliyetinin de 2. çeyrekte daha fazla olacağı tahmin ediliyor.

ECB Alman Anayasa Mahkemesi Kararına Muhalif Kalıyor: Avrupa Merkez Bankası Alman Anayasa Mahkemesinin kararına rağmen daha fazla parasal teşvike hazırlanıyor. Avrupa Merkez Bankası'nın parasal teşvikine ilişkin Almanya'nın en üst mahkemesi arasında başlayan tartışmalar sürerken, ECB Başkanı  Lagarde kurumunun 2.7 trilyon euronun (2.9 trilyon dolar) üzerindeki varlık alım programının yasal anlaşmazlıktan etkilenmediğini ve Euro Bölgesi'nin virüs krizini aşması için ne gerekiyorsa yağacağını söyledi. 

Yorum: Alman Anayasa Mahkemesi kararına rağmen, AB Merkez Bankası kendi politikasıyönünde hareket ederse, çok ilgi çekici bir ironi yaşanacak. Bahse konu PKK olduğunda, Türkiye olduğunda, hukukun üstünlüğünü dillerinden düşürmeyen AB yönetimi, konu kendilerini ilgilendiren ekonomik kriz olduğunda en üst mahkeme kararlarını bile görmezden gelebiliyorlar. Bu durumun AB’nin ikiyüzlülüğünü göstermesi bakımından çok önemli bir gösterge olduğu düşünülmektedir.

FED Başkanı Powel Konuştu: Geçen hafta, küresel bazda piyasaların en çok merak ettikleri husus, FED Başkanı Powel’in konuşması oldu. Powel, krizin ABD’de büyük istihdam kaybına neden olduğunu ve son 10 yıllık kazanımın da silindiğini söyledi. Aşağı yönlü risklerin de yüksek olduğunun altını çizen ve negatif faizin cazip olmadığını belirten Powel’in açıklamalarında öne çıkan ifadeler şöyle:

- İşsizliğin 1-2 ay daha artmasını bekliyoruz.

- -Ekonomik toparlanma zaman alacak.

- -Olumsuz sonuçları engellemek için elimizden geleni yapmaya devam edeceğiz. 

- Diğer merkez bankaları ile yapılan swap anlaşması ile dolar fonlanarak kredi desteği sağlanıyor. Swap hatları ile yerel para birimlerine dolar sağladık, onlara sağlanan bu fonlama piyasalar için oldukça yapıcı bir adımdı ve bu dolara kaçışı da azalttı.

ABD’de İşsizlik Maaşı Başvuruları Açıklandı: ABD Çalışma Bakanlığı'nın verilerine göre geçen hafta 2.981 milyon kişinin işsizlik maaşı başvurusunda bulunduğunu açıkladı. Beklenti 2,5 milyondu. Sekizhaftada toplam işsizlik maaşı başvuruları 36 milyona ulaştı.

Öte yandan, İngiltere merkezli küresel yatırım bankası Barclays, bu yıl için petrol fiyatları tahminini Brent ve WTI petrol için varil başına 5 ila 6 dolar, 2021 için de varil başına 16 dolar yükseltti.

En önemli petrol üreticilerinden Suudi Arabistan ise Haziran'da günlük 7.5 milyon varil ile 18 yılın en düşük petrol üretimini hedefliyor. Suudi Arabistan, petrol üretiminde gönüllü ve tek taraflı olarak günlük 1 milyon varil kısıntıya gideceğini açıkladı. Küresel enerji piyasalarında yeni oluşmaya başlayan toparlanmayı hızlandırmayı hedefleyen Arabistan’ın günlük petrol üretimi 18 yılın en düşük seviyesine düşürecek. Haziran'da günlük petrol üretimi için 7.5milyon varilin biraz altını hedefleyen Suudi Arabistan'ın son OPEC+ anlaşmasına göre resmi hedefi 8.5 milyon varil seviyesinde bulunuyor.

ABD Başkanı Trump da S. Arabistan’ın bu kararından oldukça memnun oldu. Trump: “S. Arabistan'ın üretimi kısması ile bizim enerji şirketlerimiz çok iyi görünüyor” dedi.

Türkiye’de İşsizlik Oranları Açıklandı: TÜİK verilerine göre İşsizlik Oranı Şubat ayında 1,1 puan azalarak yüzde 13,6, genç nüfusta işsizlik oranı %24,4 oldu. Ülke genelinde 15 ve daha yukarı yaştakilerde işsiz sayısı Şubat döneminde geçen yılın aynı dönemine göre 502 bin kişi azalarak 4 milyon 228 bin kişi oldu. Kamu istihdamı da % 4,0 oranında artış kaydetti. 

Kamu Bankalarının Sermaye Yapısı Güçlendiriliyor:Türkiye Varlık Fonu(TVF), Ziraat Bankası, Halkbank, Vakıfbank'ın  sermaye yapılarının güçlendirilmesi ve yeterliliklerinin desteklenmesi  amacıyla çekirdek sermayelerinin toplam 21 milyar TL artırılması için gerekli çalışmalara başladı.

 

Ödemeler Dengesi Verisi Belli Oldu: Geçen hafta açıklanan ödemeler dengesi raporuna göre Mart ayında cari açık 4,9 milyar dolara yükseldi. Bu rakam aylık bazda Mayıs 2018 sonrası en yüksek artış oldu

 

Döviz ve Yabancı Yatırımcıların Geçen Hafta Türkiye Piyasalarındaki İşlemleri: TCMB, haftalık para ve banka istatistiklerini açıkladı. 08 Mayıs 2020 ile biten işlem haftasında TCMB’nin brüt rezervleri308 milyon dolar azalarak 51,15 milyar dolara geriledi. TCMB’nin net rezervleri Nisan ayında 16.589 milyon dolar azaldı. Bu rakam da aylık bazda en yüksek rezerv kaybı oldu. Sene başı itibarıyla dadöviz rezervi 26,8 milyar dolar azalmış oldu.

Son haftada yabancı yatırımcı 227,8 milyon dolar tutarında hisse ve 821,8 milyon dolar tutarında DİBS sattı. Toplam net satış 1.05 milyar dolar oldu.

 

Hisse senedi piyasasında yabancıların payı 08 Mayısitibarıyla % 56,2 olurken bir önceki haftada bu oran % 57,4 seviyesindeydi. 2019 yılı kapanışında % 60,9 olan yabancı payı 1 sene öncesinde ise % 63,9seviyesinde yer almaktaydı.

Yukarıdaki verilerden de görüldüğü üzere ülkemizden yabancı sermaye çıkışı azalarak da olsa halen sürmektedir. Fakat olumlu gelişmelerde söz konusudur. Geçtiğimiz hafta küresel borsalarda tedirginlik nedeniyle düşüş yaşanırken BİST 100 pozitif ayrışmış ve haftayı yaklaşık % 2’lik bir kazançla kapatmıştır. Önümüzdeki süreçte TCMB’nin diğer merkez bankaları ile yeni swaphatları inşa etmesi yönündeki çalışmaların olumlu şekilde sonuçlanması, iç piyasada çok pozitif bir etki yapacak, TL yabancı para birimleri nezdinde daha fazla değer kazanırken borsa da tam anlamıyla yükseliş yönlü atak yapacaktır.

Bunun yanı sıra, bu hafta ülkemizi ilgilendiren önemli ekonomik paritelerin izleyecekleri yön şu şekilde tahmin edilmektedir:

• DXY: Geçen hafta dolar endeksi hafif bir kıpırdanma yaşamış ve 98-101 bandında kalmasına rağmen haftayı 100 seviyesinin biraz üzerinde tamamlamıştır. Halen trend yönü pozitiftir. Önümüzdeki hafta 101 seviyesini test etmesi hatta geçip 102 direncine gitmesi muhtemel olmakla birlikte 100 seviyesi altına gerilemesi halinde98,85’e kadar gerilemesi teknik bakımdan olasılık dahilindedir.

• EUR/USD: Önümüzdeki hafta parite açısından önemli bir haftadır. Zira parite haftalık hareketli ortalama olan 1,0868 seviyesinin ikinci kez altında kalmıştır. Bu hafta da bu seviyenin altında kapanış yapması durumunda negatif trend kanalı içindeki hareketi hız kazanacak ve 1,06 seviyelerine doğruhızla inecektir. Teknik bakımdan yaşanabilecek yükselişlerin sınırlı olduğu ve 1,1056 üzerinde kalıcı olamayacağı değerlendirilmektedir.

• Brent: Brent Petrol halen dipten dönüş çabası içindedir. 30 seviyesini kalıcı destek yapmaya çalışmaktadır.  Önümüzdeki hafta 35 dolar üzerine çıkabilir ve günlük kapanış yapabilirse, karşılaşacağı direnç seviyesi, 43 $ olacaktır. Geriçekilmelerde destek seviyesi, 28-26,20 dolar bölgesidir. 

• Altın(Ons): Geçtiğimiz 1722 direncini üçüncü denemede aşmış ve 1744 dolar seviyesini test ettikten sonra 1742’ye geri çekilmiştir. Halen güçlü bir yükseliş ivmelenmesi içindedir. Yukarı yönlü atağa devam edebilmesi için 1745 üzerinde günlük kapanış yapabilmesi gerekmektedir. Bu durumda 1760-1767 seviyeleri, karşılaşacağı ilk direnç bölgesi olacaktır. Önümzdeki hafta bir geri çekilme yaşaması halinde ise karşılaşacağı önemli destek seviyesi, 1707 seviyesi olacaktır.

Önceki ve Sonraki Haberler

HABERE YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.